چهار شنبه 7 تیر 1396 |  عضویت / ورود






[ بخش اصلی آموزشها | افزودن آموزش | داری بیشترین امتیاز | دارای بیشترین بیننده | جدیدترین نظرات ]

وب 3.0 دنیایی متفاوت [Web 3.0]



این آموزش مربوط است به موضوع آموزش اينترنت (Internet)‏‏ که توسط Hamid در تاریخ: Tuesday, 2007 October 23 ارسال شده است.   |   تعداد بازدید: 5279 بار   |   امتیاز متوسط: امتیازی داده نشده است


-----------------------------



همین‌که به خودمان آمدیم می‌بینیم که اینترنت نیز صاحب شماره نگارش شده. نزدیک به سه سال پیش بود که مردی با نام Dale Dougherty از وب 2 سخن گفت که بی درنگ عملی نیز شد. این ایده در آغاز چندان جدی نبود تا اینکه در اواخر سال 2005 نخستین کنفرانس درباره وب 2 برگزار شد و روشن گردید که این استاندارد با خود انقلابی به همراه دارد.

وب 2 آمد تا هر کجا که به اشتراک گذاری داده‌ها لازم است به ما کمک کند و نتیجه آن را در بلاگ‌ها، دایره المعارف‌های اینترنتی و RSS feedها می‌بینیم کهWikipedia ، MySpace و YouTube نمونه‌های عملی آنها هستند. از آنجا که این استاندارد جنبه‌های گوناگونی را پوشش می‌دهد هنوز ارزش و سودمندی آن برای برخی روشن نیست. ما ناگزیریم که تاریخچه وب را به دو بخش تقسیم کنیم: امروز که وب 2را داریم و دیروز که از وب 1استفاده می‌کردیم.

اما اکنون پرسش این است که وب 3 دیگر چیست؟

البته هنوز خیلی زود است که بخواهیم با قاطعیت درباره آن صحبت کنیم. حتی وب 2 هنوز از برخی جنبه‌ها در حال پیشرفت است. اما هیچ شکی نیست که همین حالا نیز فناوری‌های تازه شبکه در دانشگاه‌ها، مراکز پژوهشی و شرکت‌های پیشرو در دست بررسی و پایه‌گذاری‌اند. اگر به وب لاگ‌ها سری بزنید می‌بینید که گفتگو بر سر نسل بعدی بسیار داغ است. برای بسیاری، وب 3 یعنی Semantic Web این عبارت را Tim Berners- Lee یعنی همان کسی که سنگ بنای وب را گذاشت مطرح کرده. Semantic Web یا وب مفهومی جایی است که ماشین‌ها صفحات وب را همانگونه که ما می‌خوانیم می‌خوانند و موتورهای جستجو می‌توانند بهتر درون وب کاوش کرده و نتایج دقیق‌تری ارائه کنند. Nova Spivack یکی از مدیران شرکت Radar Netwroks می‌گوید: «وب 3 مجموعه‌ای از استانداردهاست که فضای وب را به یک بانک اطلاعاتی بزرگ تبدیل می‌کند».



وب 3 به زبان ساده
وب 3 چه شکلی خواهد داشت؟ کسی نمی‌داند اما امکانات زیر را باید محتمل بدانیم.

وب مفهومی


یک فضای وب است که کامپیوترها می‌توانند در آن مانند ما صفحه‌های وب را بخوانند. کافی است از کامپیوتر بخواهید برنامه شما را با چیزی مثلاً یک پزشک یا پرواز هواپیما تنظیم کند.
وب سه بعدی


فضایی است که می‌توانید بدون نیاز به حرکت از پشت کامپیوتر، درون آن قدم بزنید و ساختمان‌های آن را بازدید کنید.
وب رسانه‌ای


فضایی است که می‌توانید با یک فایل رسانه‌ای فایل‌های دیگر را جستجو کنید. برای نمونه تصویری از یکی از نقاشی‌های مورد علاقه خود را به کامپیوتر می‌دهید و او تصاویر و فیلم‌های مرتبط با آن را پیدا می‌کند.
وب فراگیر


یک فضای وب است که همه جا وجود دارد؛ روی کامپیوتر شخصی، روی کامپیوتر جیبی، روی تلفن همراه و حتی روی لباس‌تان. حتی با ارتباط پنجره‌های اتاق‌تان و دریافت وضعیت هوا، پنجره‌ها در زمان لازم باز و بسته می‌شوند.

وب مفهومی

وب مفهومی ایده تازه‌ای نیست. این ایده که در آن فضایی وجود داشته باشد تا کامپیوتر‌ها بتوانند متن‌ها را بهتر خوانده، بفهمند و پردازش کنند نخستین بار در سال 2001 در قالب یک مقاله در نشریه Scientific American مطرح شد. این مقاله که Berners- Lee نیز در تالیف آن نقش داشت دنیایی را شرح می‌داد که در آن، agent های نرم افزاری اعمال مربوط به وب را که معمولاً خود ما انجام می‌دهیم انجام می‌دادند. این داستان با یک شخصیت مجازی با نام Lucy آغاز می‌شود که یک پزشک به مادرش گفته باید با یک پزشک متخصص مشورت کند. در داستان چنین آمده: در مطب دکتر، لوسی از طریق کامپیوتر خود به Semantic Web agnet خود فرمان داد و agent جزئیات مربوط به وضعیت مادر لوسی را از agent دکتر دریافت کرد. سپس با روشن شدن شیوه درمان، لیستی از 20 بیمارستان که توانایی چنین کاری داشتند به دست آورد و روال‌های بیمه‌ای لازم برای آغاز درمان را با نزدیک‌ترین دفتر و بهترین خدمات هماهنگ کرد. این شاید اغراق‌آمیز به نظر بیاید اما آینده مورد نظر Berners- Lee از وب همین است.

Semantic Web agnet لوسی می‌تواند بدون نیاز به کمک و راهنمایی او همه قرار ملاقات‌های مادرش را بررسی کرده و بهترین وقت‌ها را تعیین کند. Semantic Web agnet چیزی است که می‌تواند برای تنظیم مرخصی و تعطیلات شما گرفته تا تحقیق درباره یک موضوع برنامه‌ریزی شود. اما این کار چگونه انجام می‌گیرد؟ از نگاه Berners- Lee باید در استانداردهای وب بازنگری‌هایی انجام گرفته و همه meta- data هایی که ما برای خواندن صفحات وب به کار می‌بریم را به شکل قابل فهم برای ماشین به آن اضافه کنیم. اکنون شش سال پس از انتشار مقالهScientific American، meta- dataهای لازم همراه با Recourse Description و Web Ontology Language آماده شده و به سایت‌ها و ابزار اینترنتی نیز راه پیدا کرده‌اند. نتیجه این meta- data ها را می‌توانید برای نمونه در food site یاهو ببینید. شرکت Radar Networks نیز گونه‌ای پورتال وب مفهومی را در دست ساخت دارد. HP در حال کار روی یک رابط برنامه‌نویسی با نام Jena است. ساختارهای وب مفهومی در ابزار بانک اطلاعاتی Oracle نیز دیده می‌شود.

David Lankers پروفسور علوم اطلاعات در دانشگاه سیراکیوز می‌گوید: «وب مفهومی چیز خوبی است اما استفاده از آن بسیار پیچیده و زمان‌گیر است».



یک وب مفهومی دیگر

هم اکنون پژوهشگران زیادی هر یک با دید شخصی خود در حال کار روی وب مفهومی هستند. این گروه به جای بازنگری در فرمت وب که تغییر در همه سایت‌ها را ایجاب می‌کند در حال آماده کردن agent بهتری هستند که صفحات وب را بهتر بفهمند. یعنی آنها به دنبال ساد‌ه‌تر کردن ساختار صفحه‌های وب نیستند بلکه agent های با هوشتری می‌سازند. Blue Organizer محصول Adaptiv Blue یکی از نخستین نمونه‌هاست. مرورگر Blue Organizer محصول Adaptiv Blue یکی از نخستین نمونه‌هاست.

مرورگر Blue Organizer تحت شرایطی هنگامی که یک صفحه وب را باز می‌کنید موضوع سایت را می‌فهمد و به طور خودکار اطلاعات پیرامون آن موضوع را از سایت‌های دیگر می‌گیرد. برای نمونه اگر یک وبلاگ مربوط به یک فیلم را باز کنید. بی‌درنگ سایت‌هایی که می‌توانید این فیلم را بخرید یا بیشتر درباره آن بخوانید را دریافت خواهید کرد. البته حرف زدن درباره این توانایی‌ها در مقایسه با پیاده کردن آنها بسیار ساده‌تر است.
شرکت‌های بی‌شماری همچون شرکت Claris as Personal Web محصولاتی مانند Blue Organizerعرضه کرده‌اند که البته با recommendation engine آمازون تفاوت چندانی ندارد که بسته به چگونگی کشت و گذار شما در اینترنت، موضوعات مورد علاقه شما را حدس زده و تازه‌ترین محصولات را معرفی می‌کند. ما هنوز تا رسیدن به agent هایی که بتوانند خودشان فکر کنند راه درازی در پیش داریم. شاید نخستین چیزی که برای وب مفهومی نیاز داریم همانگونه که Berners- Lee معتقد است، metadata باشد. Pattic Maes یکی از کار کشته‌های Media Lab در دانشگاه MIT و پایه‌گذار گروه agent های نرم افزاری می‌گوید: «agent های خودکار بسیار با ارزش هستند اما واقعاً سخت است که بگوییم tag های درون صفحات وب بهترند یا tag هایی از سوی خود ماشین ساخته می‌شوند».



مفهوم و جستجو
وب مفهومی مانند وب 2.0 چیز مبهمی است. Spivack از Radar Networks می‌گوید: «اگر بگوییم وب مفهومی با معانی سر و کار دارد تعریف‌مان درست و روشن نیست». برخی مانند Spivak یا Berners- Lee موافقند و گروهی دیگر مانند lskold از Adaptiv Blue راه حل را در روش‌های بر پایه هوش مصنوعی جستجو می‌کنند. البته گروه دیگری نیز هستند که جستجو‌گران مفهوم یا Semantic Searchers نام دارند.

موتورهای جستجوی مفهومی به جای عملیات بازیابی خودکار اطلاعات، بیشتر روی مدل‌های جستجوی Google که ما نیز خیلی با آنها خو گرفته‌ایم متمرکز شده‌اند. در این روش سعی می‌شود برای رسیدن به جستجویی که به زبان طبیعی نزدیک‌تر باشد به چیزی فراتر از جستجوی صرف واژه‌ها بپردازیم. Jeff Bates یکی از پایه‌گذاران شرکت Slashdot که در پیشرفت وب 2 نقش قطعی داشته می‌گوید: «موتورهای جستجوی کنونی نمی‌توانند تفاوت میان Paris Hilton و Hilton in paris را درک کنند. تاکنون میلیون‌ها دلار برای بهینه سازی شیوه‌های جستجو هزینه شده و این همان راهی است که وب مفهومی به ما نشان می‌دهد».

اینگونه از پردازش زبان‌های طبیعی چند سالی است که در دست بررسی و تحقیق است و بتازگی راه خود را به صفحه‌های وب باز کرده. برخی مانند Power set و Text Digger در قالب پروژه‌های دانشگاهی open source مانند Word Net بشدت در حال کار روی موتورهای جستجوی مفهومی‌اند. باید یادآور شد که جستجو بر پایه زبان طبیعی در وب مفهومی مورد نظر Bemers- Lee نقشی بنیادین دارد. او به بستری می‌اندیشد که برنامه‌های گوناگون که جستجوی مفهومی نیز یکی از آنهاست روی آن کار می‌کند.


اگر چه وب 3 درجه نخست وب مفهومی را تداعی می‌کند اما در حقیقت این دو تفاوت‌های زیادی با هم دارند. وب 3 برای به دست آوردن نقشی اساسی در دنیای آینده توانایی‌های بی‌شمار دیگری مانند صدا، تصویر و استفاده از فضا دارد.
یکی از این موارد که وب سه بعدی نیز نامیده می‌شود یک فضای وب است که می‌توانید درون آن قدم بزنید. بسیاری آن را ادامه ایده دنیاهای مجازی یا Virutal Worlds می‌دانند که نمونه‌های آن در اینترنت به چشم می‌خورد. این گروه معتقدند که وب در آینده یک نمونه کاملاً شبیه‌سازی شده از دنیا و زندگی واقعی خواهد بود. البته به طور طبیعی گروهی دیگر نیز مخالف گروه نخست بوده و وب را در آینده گونه‌ای از اینترنت امروزی می‌دانند که حتی میزان تأثیر آن کمتر خواهد بود. این گروه وب سه بعدی را نه یک دنیای دیگر بلکه یک مدل شبیه سازی شده از دنیای موجود می‌دانند. در وب سه‌بعدی می‌توانید به طور مجازی به جاهای ناشناخته که تاکنون نرفته‌اید سفر کنید. Google Earth را می‌توان نمونه‌ای از همین وب سه بعدی دانست. Lankes می‌گوید: «همین امروز می‌توانید درGoogle Earth روی شهر سیاتل زوم کرده و ببینید که بلندی ساختمان‌های این شهر چقدر است. این در حالیست که شما واقعاً به سیائل نمی‌روید.»
اما مشکل اینجاست که وب سه بعدی به راه خود ادامه می‌دهد و کاری با بهبود دنیای دو بعدی واژه‌ها، تصاویر و فیلم‌ها ندارد. گروهی Meidacenter Web را جالب‌تر می‌دانند که گذشته از جستجو بر پایه زبان طبیعی، براساس‌های داده‌های رسانه‌ای (صدا، تصویر و عکس) نیز جستجو می‌کند. امروز حتی هنگامی که به دنبال تصاویر، فیلم‌ها و فایل‌های صوتی می‌گردیم باز هم از واژه‌های کلیدی کمک می‌گیریم که هماهنگی مناسبی با هم ندارند. شرکت‌هایی مانند Ojos و Polar Rose در حال کار برای خلق شیوه تازه‌ای از جستجوی رسانه‌ای‌اند.
ایده بعدی، وب فراگیر است که قرار است همه جا وجود داشته باشد. امروزه وب از مرز کامپیوترها گذشته و به تلفن‌های همراه و کامپیوترهای جیبی نیز راه پیدا کرده؛ اما می‌تواند باز هم گسترش یافته و به دستگاه‌هایی با کاربرد روزمره نیز برسد. Maes از دانشگاه MIT در حال کار روی آینه‌هایی است که در حمام به وب وصل می‌شوند. اگر هنگام مسواک زدن به این آینه‌ها نگاه کنید از آخرین اخبار مطلع می‌شوید. Alex Soojung- kim Pang در و بلاگ خود با عنوان End of Cyberspace برخی جزئیات خانه خود که با فناوری وب کار می‌کند را به نمایش گذاشته. برای نمونه با تغییر هوا، پنجره ها به طور خودکار باز می‌شوند. اگر این توانایی‌ها را با بستری از شبکه‌های بی‌سیم که دسترسی به همه جا را ممکن می‌سازند ترکیب کنیم به امکانات نامحدودی می‌رسیم.

وب فردا، امروز در دست ماست
از بسیاری جنبه‌ها وب 3 مانند یک بازی با ایده‌های گوناگون است که البته این ایده‌ها ریشه در زندگی واقعی ما دارند. شرکت‌های زیادی از HP و یاهو گرفته تا Radar Networks در حال پذیرفتن استانداردهای رسمی وب مفهومی‌اند. Polar Rose و Ojos روی توسعه جستجوی تصویری کار می‌کنند. Google و مایکرو سافت هم به سوی دنیای سه بعدی حرکت می‌کنند. هیچ‌کس نمی‌تواند حدس بزند که وب 3 چه شکلی خواهد داشت اما آنچه که قطعی است آن است که وب 3 حتماً خواهد آمد.
در آینده برای جستجو به دنبال فایل‌های رسانه‌ای نیازی به واژه‌ها نخواهد بود. برای پیدا کردن یک عکس، کافی است عکس دیگر به کامپیوتر بدهد و برای پیدا کردن یک فایل صوتی، یک فایل صوتی به کامپیوتر معرفی می‌کنید. Like.com نخستن گام برای پیاده سازی چنین چیزی را برداشته‌ است.

چند پرسش درباره مفهوم
Tim Berners- Lee تنها کسی نیست که در پشت سر وب مفهومی از آن حمایت می‌کند. در مقاله‌ای که در سال 2001 در نشریهAmerican Scientific چاپ شد دو پژوهشگر دیگر با نام‌های Ora Lassila و Jim Hendler نیز همکاری داشتند. اکنون پس از گذشت شش سال پروفسور Hendler از دانشگاه مری‌اند هنوز یکی از نیروهای حامی نسل بعدی اینترنت است.

آیا ایده وب مفهومی به پیش از چاپ مقاله در Scientifc American باز می‌گردد یا همان نخستین جرقه بود؟
این نخستین بار بود که واژه وب مفهومی پرداخته شده و در جایی عمومی انتشار یافت. تا پیش از آن Tim و برخی همکارانش در دانشگاه MIT در سال‌های پایانی دهه 90 از وب مفهومی حرف می‌زدند.

درک وب مفهومی کار دشواری است. شما می‌توانید آن را شرح بدهید؟
کاری که وب امروزی روی فایل‌های متنی انجام می‌دهد. وب مفهومی روی همه اطلاعات و داده‌ها انجام خواهد داد. امروز می‌توانیم روی یک صفحه وب اشاره گری به یک صفحه وب دیگر بگذاریم. اما نمی‌توانیم به همان شکل داده‌ها را به هم مرتبط کنیم. نمی‌توانیم از یک عدد در یک بانک اطلاعاتی به عددی دیگر در یک بانک اطلاعاتی دیگر اشاره کنیم.
به عنوان یک مثال ساده باید بتوانیم میان شماره گواهینامه رانندگی شما و شماره ماشین‌تان ارتباطی داشته باشیم. کامپیوترها باید بتوانند بفهمند که این دو عدد با هم مرتبطند.

دلیل این ضرورت چیست؟
رسیدن به اطلاعات درست در حال حاضر خیلی سخت است. شما می‌توانید در یک موتور جستجو به دنبال یک واژه بگردید و یک لیست طولانی از موضوعات مرتبط به دست بیاورید اما دیدن محتویات واقعی آنها بدون رفتن به درون‌شان ممکن نیست. امروز شبکه‌های اجتماعی (social networking) با روش‌هایی مانند برچسب زدن (tagging) سعی می‌کنند این امکان را بهبود ببخشند. اما اگر یکبار شما و یکبار من واژه «polish» را وارد کنیم از کجا می‌فهمیم که منظور ما یک چیز است یا دو چیز متفاوت؟ شاید منظور شما زبان لهستانی باشد و منظور من تمیز کاری لوازم منزل. اما اگر این دو واژه کاملاً قابل تمیز باشند احمال اختلاط آنها وجود ندارد و ارائه اطلاعات مرتبط با هر یک ساده‌تر است. به عبارت دیگر نکته اصلی در پشت سر وب مفهومی، استفاده از واژه‌ نامه‌های بسیار دقیق است.

آیا به این ترتیب کامپیوتر می‌تواند در فضای اینترنت به راه افتاده و چیزهای مورد نظر ما را پیدا کند؟
بله، البته انجام این کار صرفاً با تکیه بر واژه‌ها کار دشواری است. هدف ما رسیدن به اطلاعات قابل استفاده توسط کامپیوتر نزدیک به شیوه خواندن انسان‌هاست. بنابراین اگر من یک صفحه وب داشته باشم که در آن نوشته شده باشد «من Jim Handler هستم و این عکس دختر من است» کامپیوتر می‌فهمد که من یک انسان هستم، نام و نام خانوادگی دارم، پدر یک انسان دیگر هستم که مونث است جزئیات اطلاعات مورد نیاز کامپیوتر بسته به برنامه متفاوت است. برقرار کردن ارتباط میان این اطلاعات وظیفه وب مفهومی است. ما می‌خواهیم به واژه‌ها معنی داده و سپس معانی آنها را با هم مرتبط کنیم.


منبع: http://varag.blogspot.com



ارسال سؤال یا نظر


1- نسرین تقی زاده :
بوسیله: , در: Monday, 2007 December 03-کد: 436
ساده و روان به موضوع پرداخته شده بود ولی بیشتر تاریخچه و مفهوم بود و بهتر بود جزئیات بیشتری بیان می شد .در مجموع خیلی خوب بود .


2- nasim :
بوسیله: , در: Sunday, 2008 November 23-کد: 695
مقاله بسيار عالي بود .به من خيلي كمك كرد .متشكرم.

Tutorials ©